AP 6th Telugu 3rd Unit మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం Answers Solutions: 6వ తరగతి తెలుగు సారభం పాఠ్యపుస్తకంలోని 3వ పాఠం "మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం" అనేది స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, జాతీయ కవి గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ రచించిన ప్రసిద్ధ స్వాతంత్ర్యోద్యమ గేయం. ఆంగ్లేయుల పరిపాలనలో భారతీయులు అనుభవించిన కష్టాలు, ఉప్పు పన్ను, గాంధీ టోపీ నిషేధం, రాట్నం వాడకంపై ఆంక్షలు వంటి అంశాలను ఈ గేయం తెలియజేస్తుంది. ఈ కథనంలో పాఠంలోని అభ్యసన ఫలితాలు, అవగాహన-ప్రతిస్పందన, వ్యక్తీకరణ-సృజనాత్మకత, పదజాలం (అర్థాలు, పర్యాయపదాలు, వ్యతిరేకపదాలు), వ్యాకరణాంశాలు (లింగము-వచనము), ప్రాజెక్టు పని మొదలైన అన్ని ప్రశ్నలకు పేజీ వారీగా జవాబులు ఇవ్వబడ్డాయి. 6th Class Telugu Sourabham 3rd Lesson Makoddi Tella Doratanam Questions and Answers, Garimella Satyanarayana patriotic song, Telugu grammar లింగం వచనం కోసం ఈ వర్క్షీట్ ఉపయోగపడుతుంది.
6వ తరగతి తెలుగు సారభం – 3వ పాఠం: మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం (గేయం) – ప్రశ్నలు, జవాబులు
వినదం - ఆలోచించి మాట్లాడదం
ప్రశ్న 1: చిత్రం చూడండి. చిత్రం గురించి మాట్లాడండి.
ఉద్దేశం (సమాచారం)
ఆంగ్లేయుల ప్రభుత్వంలో భారతీయులు ఎన్నో శారీరక, మానసిక బాధలను అనుభవించారు. స్వేచ్ఛను, స్వాతంత్ర్యాన్ని కోల్పోయారు. స్వాతంత్ర్యం కోసం ఆనాటి ప్రజలు పడిన కష్టాలను, ఆంగ్లేయుల అధికారానికి వ్యతిరేకంగా చేసిన ఉద్యమాన్ని తెలియజేయడమే ఈ పాఠం ఉద్దేశం.
కవి పరిచయం — గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ (14.7.1893 - 18.12.1952)
శ్రీకాకుళం జిల్లా నరసన్నపేట తాలూకా గోనెపాడులో జన్మించారు. స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, కవి, రచయిత. 1921లో 'స్వరాజ్య గీతములు', 1923లో 'హరిజనుల పాటలు', 1926లో ఖండ కావ్యాలు, భక్తి గీతాలు, బాల గీతాలు రచించారు. "దండాలండోయి మేమండలేమండోయి బాబు", 'మాకొద్దీ తెల్లదొరతనము' వంటి గేయాలతో సామాన్య ప్రజల్లో సైతం స్వాతంత్ర్య ఉద్యమ ఉత్తేజాన్ని, చైతన్యాన్ని కలిగించిన జాతీయ కవి. దేశభక్తి కవితలు రాసి జైలు శిక్ష అనుభవించినవారిలో మొదటివారు గరిమెళ్ల.
(తర్వాతి ప్రశ్నలకు జవాబులు ఇవ్వడానికి వీలుగా గేయం పూర్తి పాఠం ఇక్కడ ఇవ్వబడింది)
మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనము
1. మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనము, దేవ
మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనము
మా ప్రాణాలపై పొంచి
మానాలు హరియించే
॥మాకొద్దీ॥
2. పన్నెండు దేశాలు పండుచున్నాగాని
పట్టెడన్నమె లోపమండీ
ఉప్పముట్టుకుంటే దోషమండీ
నోట మట్టిగొట్టి పోతాదండీ
అయ్యో! కుక్కలతో పోరాడి కూడూ తినమంటాడు
॥మాకొద్దీ॥
3. ధనము కోసము వాడు దారి చేసికొని
కల్లు సారాయమ్ముతాడు
మాదు మూటాముల్లెలు దోచినాడు
ఆలి మెళ్లో పుస్తెలు తెంచుతాడు
మాదు కళ్లలో దుమ్మేసి కాటికి దరిచేసాడు
॥మాకొద్దీ॥
4. గాంధీ టోపీ పెట్టి పాఠశాలకు బోవ
రావద్దు రావద్దంటాడు
రాట్నం బడిలో పెట్టవద్దంటాడు
టోపీ తీసి వీపులు బాదుతాడు
అయ్యో! రాజ్యద్రోహమంత రాట్నంలో ఉన్నదంట
॥మాకొద్దీ॥
5. నలభైనాలుగవ సెక్షను చీటీని నోటికి తగిలించి
మాటలాడ వద్దంటాడు
మమ్ము పాట పాడ వద్దంటాడు
తనను దాటి వెళ్లవద్దంటాడు
అయ్యో! వేటు తెచ్చుక మమ్ము చెడిపోవమంటాడు
॥మాకొద్దీ॥
6. వాడి తాతగారి ముల్లె దాచిపెట్టినట్లు
దాడి చేస్తాడీ దేశమున
పోరాటమాడుతాడు పైన
మొగమాటము పడడు సుంతైన
వాడి పాటు పాడైపోను మాటచెపితె వినడు
॥మాకొద్దీ॥
సారాంశం (సొంతమాటల్లో)
🖊️ ఇవి చేయండి — ఉపాధ్యాయుడు చెప్పిన పదాలు (ఉక్తలేఖనం)
(ఉపాధ్యాయులు చెప్పే ఈ పదాలను పైన చూపిన విధంగా సరిగ్గా వ్రాయాలి.)
అవగాహన - ప్రతిస్పందన
1. ఈ గేయాన్ని రాగయుక్తంగా పాడండి, అభినయించండి.
2. కింది వాక్యాలను చదవండి. వీటికి సంబంధించిన పంక్తులు గేయంలో ఎక్కడ ఉన్నాయో గుర్తించండి, రాయండి.
| ఇవ్వబడిన వాక్యం | గేయంలోని సంబంధిత పంక్తి |
|---|---|
| అ) మా ధనం మూటలు దోచుకున్నాడు. | 3వ చరణం → "మాదు మూటాముల్లెలు దోచినాడు" |
| ఆ) కీడుతో మమ్మల్ని చెడిపోమంటున్నాడు. | 5వ చరణం → "అయ్యో! వేటు తెచ్చుక మమ్ము చెడిపోవమంటాడు" |
| ఇ) ఈ దేశం మీద దాడి చేస్తున్నాడు. | 6వ చరణం → "దాడి చేస్తాడీ దేశమున" |
| ఈ) ఉప్ప తాకితే తప్పంట. | 2వ చరణం → "ఉప్పముట్టుకుంటే దోషమండీ" |
3. కింది ఖాళీలను సరైన గేయ భాగంతో పూరించండి.
గాంధీ టోపీ పెట్టి పాఠశాలకు బోవ
రావద్దు రావద్దంటాడు
రాట్నం బడిలో పెట్టవద్దంటాడు
టోపీ తీసి వీపులు బాదుతాడు.
అయ్యో! రాజ్యద్రోహమంత రాట్నంలో ఉన్నదంట.
4. కవితను చదవండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి. (కవి: నాఠం కృష్ణారావు)
అ) ఏ పేరులో గొప్పతనం ఉందని కవి అభిప్రాయం?
జవాబు: "బాపు" అనే పేరులో గొప్పతనం ఉందని కవి అభిప్రాయం. ఆ పేరు వినగానే తన శరీరమంతా పులకరిస్తుందని, హృదయం జల్లుమంటుందని కవి పేర్కొన్నాడు.
ఆ) ఈ కవితను రచించిన కవి ఎవరు?
జవాబు: ఈ కవితను రచించిన కవి నాఠం కృష్ణారావు.
ఇ) బాపు అనే పేరు ఎవరికి సంబంధించినది?
జవాబు: బాపు అనే పేరు మహాత్మా గాంధీజీకి సంబంధించినది.
ఈ) ఈ కవిత ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారుచేయండి.
జవాబు: "బాపు" అనే పేరు వినగానే కవి హృదయంలో ఎలాంటి అనుభూతి కలుగుతుంది?
వ్యక్తీకరణ - సృజనాత్మకత
అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాల్లో జవాబులు రాయండి.
1. మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం గేయ కవిని గురించి రాయండి.
జవాబు: ఈ గేయాన్ని రచించిన కవి గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ. ఈయన శ్రీకాకుళం జిల్లా నరసన్నపేటలో 1893లో జన్మించారు. స్వాతంత్ర్య సమరయోధులైన ఈయన 'స్వరాజ్య గీతములు', 'హరిజనుల పాటలు' వంటి రచనలు చేశారు. దేశభక్తి గీతాలు రాసి జైలు శిక్ష అనుభవించిన మొదటి కవులలో ఈయన ఒకరు.
2. మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం అని కవి ఎందుకన్నాడు?
జవాబు: ఆంగ్లేయుల పరిపాలనలో భారతీయులు ఎన్నో కష్టాలు అనుభవించారు. వారు ప్రజల ధనాన్ని దోచుకున్నారు, ఉప్పు పన్ను విధించారు, గాంధీ టోపీని, రాట్నాన్ని నిషేధించారు. ప్రజల స్వేచ్ఛను హరించి బానిసలుగా చూశారు. అందుకే కవి తెల్ల దొరతనం వద్దని ఈ గేయం రాశాడు.
ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.
1. ఆంగ్లేయుల ప్రభుత్వాన్ని భారతీయులు వద్దనడానికి గల కారణాలను గేయం ఆధారంగా వివరించండి.
జవాబు: ఆంగ్లేయుల పరిపాలనలో భారతీయులు అనేక కారణాల వల్ల వారి ప్రభుత్వాన్ని వద్దనుకున్నారు. అనేక దేశాల్లో పంటలు పండినా, ప్రజలకు కడుపునిండా అన్నం దొరికేది కాదు. ఉప్పును తాకితే శిక్ష విధించేవారు. ధనం సంపాదించడానికి ప్రజలకు కల్లు, సారాయి అమ్మించి, వారి సొమ్మును దోచుకున్నారు. స్త్రీల మెడలోని పుస్తెలను కూడా వదలలేదు. గాంధీ టోపీ ధరించి బడికి వెళ్లడాన్ని నిషేధించి, టోపీ తీసి కొట్టేవారు. రాట్నం ఉపయోగించడాన్ని రాజ్యద్రోహంగా పరిగణించేవారు. 144వ సెక్షన్ విధించి మాట్లాడనివ్వకుండా, పాటలు పాడనివ్వకుండా చేసేవారు. చివరకు దేశం మీదే దాడి చేసి, ఎలాంటి జంకు లేకుండా అధికారం చెలాయించారు. ఈ కారణాల వల్లే భారతీయులు ఆంగ్లేయుల పాలనను వద్దనుకున్నారు.
2. పిల్లల చేత వెట్టిచాకిరి చేయించడం నువ్వు చూసావా? అటువంటి వారికి విముక్తి కలిగించడానికి మీరైతే ఏం చేస్తారో రాయండి.
జవాబు: అవును, కొన్నిచోట్ల పిల్లలను హోటళ్లలో, పొలాల్లో, కర్మాగారాల్లో బలవంతంగా పనిచేయించడం నేను గమనించాను. అలాంటి పిల్లలకు విముక్తి కలిగించడానికి నేను ముందుగా ఆ విషయాన్ని పెద్దలకు, గ్రామపెద్దలకు లేదా పోలీసులకు తెలియజేస్తాను. చైల్డ్ హెల్ప్లైన్ (1098) వంటి సహాయ కేంద్రాలకు సమాచారం అందిస్తాను. ఆ పిల్లలను చదువుకునేలా దగ్గరలోని పాఠశాలలో చేర్పించడానికి కృషి చేస్తాను. బాలకార్మిక వ్యవస్థ తప్పు అని తోటి విద్యార్థులకు, తల్లిదండ్రులకు అవగాహన కల్పిస్తాను. ప్రతి బిడ్డకు చదువుకునే హక్కు ఉందని అందరికీ తెలియజేస్తాను.
3. ఆంగ్లేయుల పై భారతీయుడు చేసిన పోరాటాన్ని ప్రశంసిస్తూ ఒక పేరా రాయండి.
జవాబు: భారతీయులు ఆంగ్లేయుల దురాగతాలను ఎదిరించి, ధైర్యంగా స్వాతంత్ర్య పోరాటం చేశారు. మహాత్మాగాంధీ సత్యాగ్రహం, అహింసా మార్గంలో లక్షలాది ప్రజలను ఉత్తేజపరిచారు. నేతాజీ సుభాష్ చంద్రబోస్ ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ను స్థాపించి సాయుధ పోరాటం చేశారు. భగత్ సింగ్, చంద్రశేఖర్ ఆజాద్ వంటి యువకులు ప్రాణత్యాగానికి కూడా వెనుకాడలేదు. గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ వంటి కవులు తమ గేయాలతో ప్రజల్లో దేశభక్తిని రగిల్చారు. ఇలా అనేకమంది భారతీయులు తమ ప్రాణాలను, సౌఖ్యాలను త్యాగం చేసి, ఎన్నో సంవత్సరాల నిరంతర పోరాటం ద్వారా 1947లో దేశానికి స్వాతంత్ర్యం సాధించారు. వారి త్యాగం, ధైర్యం ఎప్పటికీ స్మరణీయం.
i. పదజాలం
అ) కింది వాక్యాల్లో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు రాయండి. వాటితో సొంత వాక్యాలు రాయండి.
1. కూడు = అన్నం, తిండి.
సొంత వాక్యం: కూడు లేని పేదవారికి అన్నదానం చేయాలి.
2. సొంత లాభం = తనకు మాత్రమే కలిగే లాభం, స్వార్థం.
సొంత వాక్యం: సొంత లాభం చూసుకోకుండా అందరికీ సాయపడేవారు గొప్పవారు.
3. ముల్లె = ధనం మూట, సంపద మూట.
సొంత వాక్యం: దొంగలు ఆ ధనవంతుడి ముల్లెను దొంగిలించారు.
ఆ) కింది వాక్యాలలో సమానార్థక పదాలు (పర్యాయపదాలు) గుర్తించి రాయండి.
1. చేటు కలిగించే పనులు చేయుకూడదు. అవి జీవితానికి ఎంతో కీడు చేస్తాయి. → చేటు, కీడు (అర్థం: హాని/నష్టం)
2. విజయనగర రాజు కృష్ణదేవరాయలు. ఆ ప్రభువు తెలుగుభాషను ఎంతగానో ఆదరించాడు. → రాజు, ప్రభువు (అర్థం: రాజు)
3. అధికారం కోసం పోరాటం, ఆస్తుల కోసం యుద్ధం చేయడం మంచిది కాదు. → పోరాటం, యుద్ధం (అర్థం: సమరం)
ఇ) కింది పదాలను సరైన వ్యతిరేకార్థక పదాలతో జతపరచండి.
జతపరచడం (Matching) — జవాబులు:
| ఎడమవైపు (Left) | సరిపోలిక | కుడివైపు (Right) |
|---|---|---|
| 1. కావాలి | 1 → ఇ | ఇ) వద్దు |
| 2. మంచి | 2 → అ | అ) చెడు |
| 3. వింటాడు | 3 → ఆ | ఆ) వినదు |
ii. వ్యాకరణాంశాలు — లింగము మరియు వచనము (సమాచారం)
విభాగం 1: లింగము — ఇది 'జాతి'కి సంబంధించినది
తెలుగులో లింగము 3 రకాలు:
| రకం | అర్థం | ఉదాహరణలు |
|---|---|---|
| 1. మహద్వాచకము | పురుష జాతిని తెలిపే పదాలు (పుంలింగం) | రాజు, తమ్ముడు, అతడు, దేవుడు |
| 2. మహతీ వాచకము | స్త్రీ జాతిని తెలిపే పదాలు (స్త్రీలింగం) | రాణి, అమ్మ, ఆమె, దేవత |
| 3. అమహద్వాచకము | మహత్తులు కాని వస్తువులు, జంతువులు (నపుంసక లింగం) | పుస్తకం, బల్ల, బంతి, కుర్చీ |
గమనిక: తెలుగులో లింగం అర్థాన్ని ఆశ్రయించి ఉంటుంది; సంస్కృతంలో శబ్దాన్ని ఆశ్రయించి ఉంటుంది.
విభాగం 2: వచనం — ఇది 'సంఖ్య'కు సంబంధించినది
| రకం | అర్థం | ఉదాహరణలు |
|---|---|---|
| 1. ఏకవచనం | ఒక వస్తువు/వ్యక్తిని సూచించేది | బంతి, పాట, అతడు, చెట్టు |
| 2. బహువచనం | ఒకటి కంటే ఎక్కువ వాటిని సూచించేది | బంతులు, పాటలు, వారు, చెట్లు |
అభ్యాసం 1: గేయం, కవి పరిచయం నుండి తీసుకున్న పదాల లింగాన్ని గుర్తించి పట్టికలో రాయండి.
| పదం | మహత్తులు/అమహత్తులు/మహతీ |
|---|---|
| ఉదా: గాంధీ | మహద్వాచకం |
| తాతగారు | మహద్వాచకం |
| పాఠశాల | అమహద్వాచకం |
| నది | అమహద్వాచకం |
| రచయిత్రి | మహతీ వాచకం |
| రాట్నం | అమహద్వాచకం |
అభ్యాసం 2: వచనం పరిశీలన — ఏకవచన, బహువచన పదాలుగా వేరు చేయండి.
(పదాలు: పాఠశాల, ప్రాణాలు, టోపీ, కష్టాలు, దేశం, పాటలు, రాట్నం, వీపులు, మాట, పుస్తెలు, భారతీయులు, గేయం)
| ఏకవచనం (ఒకటి) | బహువచనం (అనేకం) |
|---|---|
| పాఠశాల | ప్రాణాలు |
| టోపీ | కష్టాలు |
| దేశం | పాటలు |
| రాట్నం | వీపులు |
| మాట | పుస్తెలు |
| గేయం | భారతీయులు |
అభ్యాసం 3: వచనం మార్చుదాం! (ఏకవచనం → బహువచనం)
| ఏకవచనం | బహువచనం |
|---|---|
| మాట | మాటలు (ఉదా) |
| పాట | పాటలు |
| దేశం | దేశాలు |
| కష్టం | కష్టాలు |
| పుస్తె | పుస్తెలు |
| గేయం | గేయాలు |
బహువచన పదాలకు ఏకవచనం రాయండి:
1. మల్లెలు → మల్లె 2. కళ్లు → కన్ను 3. వీపులు → వీపు
4. ప్రాణాలు → ప్రాణం 5. బదులు → బదులు (ఈ పదం ఏకవచన, బహువచనాల్లో ఒకే రూపంలో ఉంటుంది)
ప్రాజెక్టుపని — స్వాతంత్ర్యోద్యమ గీతాలను సేకరించండి.
- వందేమాతరం — బంకించంద్ర ఛటర్జీ
- మాకొద్దీ తెల్ల దొరతనం — గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ
- దేశమును ప్రేమించుమన్నా — గురజాడ అప్పారావు
- ఝండా ఊంఛా రహే హమారా
- సారే జహాఁ సే అచ్ఛా — మహమ్మద్ ఇక్బాల్
వీటిని చార్టుపై అందంగా రాసి, చిత్రాలతో అలంకరించి తరగతిలో ప్రదర్శించాలి.
చమత్కార పద్యం — జవాబు
నేనివి చేయగలనా? — స్వీయ మూల్యాంకనం
| నైపుణ్యం | జవాబు |
|---|---|
| 1. పాఠంలోని గేయాన్ని రాగయుక్తంగా, భావయుక్తంగా పాడగలను. | ఔను ✅ |
| 2. గేయసారాంశాన్ని సొంత మాటల్లో చెప్పగలను, రాయగలను. | ఔను ✅ |
| 3. పాఠంలోని లింగ వచన భేదాలను గుర్తించగలను. | ఔను ✅ |
| 4. పాఠంలోని పదాలతో కొత్త గేయం రాయగలను. | ఔను ✅ |
(ఈ పేజీలో ప్రత్యేక ప్రశ్నలు ఇవ్వబడలేదు — ఇది విద్యార్థుల వినోదం కోసం, చదివి ఆనందించడం కోసం ఇవ్వబడిన అనుబంధ పఠన భాగం)


